Một ngôi sao vừa băng: ca sĩ Thanh Phong

Trước 1975, ở miền Nam trên đài truyền hình cũng như trên sân khấu ai cũng biết đến một ban hợp ca gồm ba chàng đẹp trai chuyên hát những bản nhạc vui của lứa tuổi thanh xuân dù trước mắt sẽ phải dấn thân vào vòng lửa đạn . Đó là ban tam ca Sao Băng gồm Thanh Phong, Duy Mỹ và Phương Đại.

Dù xuất thân và hoàn cảnh cuộc đời khác nhau, nhưng ba ca sĩ này lại kết hợp với nhau vô cùng ăn ý suốt trong nhiều năm dưới cái tên Sao Băng.

Ca sĩ Thanh Phong

Thanh Phong trước khi qua đời thỉnh thoảng vẫn còn đi hát; ca sĩ Phương Đại đã gần như giải nghệ từ năm 1986 vì trải qua một cơn đột quỵ; còn ca sĩ Duy Mỹ đã qua đời vào năm 1995.

Nhân tin ca sĩ Thanh Phong qua đời lúc 11 giờ đêm 7/9/2026 tại Sài Gòn, chúng ta tìm hiểu cuộc đời và hoạt động nghệ thuật của ông, ngôi sao thứ hai trong ba ngôi sao trong làng tân nhạc Việt Nam vừa rơi rụng.

Thanh Phong tên thật là Đào Công Khanh, sinh năm 1942, là một trong những môn sinh đầu tiên của lò nhạc Nguyễn Đức. Lúc đó Thanh Phong mới 10 tuổi, được thầy Nguyễn Đức dìu dắt và đặt cho nghệ danh đi hát. Sau đó vài năm, ông cộng tác với một số vũ trường lớn ở Sài Gòn và được nhạc sĩ Võ Đức Tuyết hướng dẫn tận tình.

Thập niên 1960, Thanh Phong hoạt động trong đoàn Văn Nghệ bảo An (Địa Phương Quân) và Biệt Đoàn Văn Nghệ Trung Ương. Đây cũng là thời gian ông có ý định thành lập một nhóm hát, xuất phát từ sự mến mộ của Thanh Phong dành cho ban Thăng Long nổi tiếng nổi tiếng. Tại biệt đoàn văn nghệ, Thanh Phong kết thân với 2 nam ca sĩ khác là Phương Đại và Duy Mỹ cùng nhau thành lập một nhóm hát 3 người, và cũng chính nhạc sĩ Nguyễn Đức là người đặt cho cái tên là ban Tam Ca Sao Băng để họ cùng đứng trên các sân khấu ca nhạc của Đại Nhạc Hội, phòng trà cũng như trong các phòng thu của hãng dĩa.

Ban tam ca Sao Băng

Cách hát phối bè mới lạ trong các bài hát như Những Bước Chân Âm Thầm, Thôi, Gót Phiêu Du... của nhóm đã hấp dẫn được công chúng và trở thành một hiện tượng. Ba người với ba phong cách, phối hợp với nhau nhịp nhàng ăn ý cả về tiếng hát, giọng bè, lẫn cử chỉ và cách trình diễn.

Sau 1975, cả 3 người đều ở lại Việt Nam, Thanh Phong và Phương Đại tiếp tục hát trong đoàn Kim Cương, còn Duy Mỹ thì ít người biết thông tin.

Năm 1979, Thanh Phong rời Việt Nam vượt biên đến trại tỵ nan Pulau Bidong vào đúng ngày sinh nhật lần thứ 37 của ông năm 1979. Khi nghe tin ông tới đảo, Thanh Tuyền, Băng Châu, Alim Bảo là những người đón anh và mừng rỡ ôm chặt khi Thanh Phong vừa đặt chân tới cổng trại. Một thời gian sau thì Thanh Phong cùng gia đình đặt chân đến Pháp, ban đầu ông làm trong một xưởng mè xửng mang tên Hương Giang và sau này ông dùng số vốn tích góp được để mở nhà hàng tên Chez Ri cùng một quầy bán gà nướng với công thức mới là poulet laqué, kết hợp từ tên gọi của món vịt quay ướp mật ong của người Hoa canard laqué và gà rôti của người Pháp (poulet rôti).

Năm 1985, Thanh Phong mở một phòng trà tại Pháp, Pauline Ngọc là bạn thân của ông thường xuyên cộng tác tại đó cũng như theo lời nhà văn Hồ Trường An thì Pauline Ngọc và Thanh Phong cùng đi lưu diễn ở nhiều nơi trong các thành phố phụ cận kinh thành Paris và một vài nơi trên xứ Pháp. Cũng trong khoảng thời gian ở Pháp, ông thành lập ban nhạc Étoile Bleue .bao gồm các con trai Quang Tuyến và Anh Tuấn cùng ba người con gái Thanh Thanh, Thanh Mỹ và Thanh Vy.

Cuối thập niên 1980, ông thu âm cho nhiều trung tâm hải ngoại là Thanh Lan, Làng Văn, Người Đẹp Bình Dương. Ngoài ra, Thanh Phong cũng thường song ca với những nữ ca sĩ nổi tiếng, trong đó có Thanh Tuyền, Giao Linh, Hoàng Oanh. Đặc biệt ông đã song ca với nữ ca sĩ Thanh Thúy hai ca khúc Dấu Chân Kỷ Niệm và Lá Thư Không Gửi. Thanh Thúy là người rất ít khi hát song ca. Năm 1998, Thanh Phong cùng với Phương Đại xuất hiện trong chương trình Paris By Night 45 - Vào Hạ và thể hiện ca khúc Tôi Trở Về Thành Phố. Ở một thời điểm nào đó từ sau thập niên 1990, người con gái Thanh Vy của ông đã sang Hoa Kỳ sinh sống.

Ngày 8 tháng 7 năm 2016, phu nhân của Thanh Phong - bà Phạm Thị Ri đã qua đời, hưởng thọ 75 tuổi. Từ sau cái chết của phu nhân, Thanh Phong có đôi lần trở về Sài Gòn trình diễn. Năm 2017, Thanh Phong lần đầu làm giám khảo cuộc thi Tình Bolero phiên bản nghệ sĩ tại Việt Nam.

Cuối năm 2022, Thanh Phong ghé thăm quán nhạc Tơ Vàng của nhạc sĩ Thái Thịnh và được gặp gỡ nhạc sĩ Ngọc Sơn tại đây.

Năm 2025, Thanh Phong xuất hiện chương trình Thúy Nga Music Box Số 66 - Đã Lỡ Duyên Rồi cùng với Phương Hồng Quế và con gái Thanh Vy nhân dịp ông sang thăm gia đình tại Hoa Kỳ và gặp con gái Thanh Vy.

Thanh Phong trút hơi thở cuối cùng tại một căn hộ ở tầng 4 khu chung cư Vĩnh Viễn ở Sài Gòn sau một thời gian chống chọi với bệnh ung thư gan. Sang ngày 8 tháng 9, trung tâm Thúy Nga đăng tải video tuyển tập 2 phần trình diễn đơn ca của ông trong chương trình Thúy Nga Music Box số 66 để tưởng nhớ ông.

Lễ tang của Thanh Phong được cử hành tại Chùa Vĩnh Nghiêm tại Sài Gòn vào ngày 10 tháng 9 năm 2026.

Vĩnh biệt Thanh Phong, ca sĩ có gương mặt mũm mĩm như ca sĩ Paul McCartney của ban nhạc Beatles.

Huỳnh Công Ân

September 10, 2026

Tài liệu tham khảo;

-Wikipedia tiếng Việt

-Fandom

https://thuy-nga-paris-by-night.fandom.com/vi/wiki/Thanh_Phong